Iran từ chối các điều khoản của Mỹ, làm mờ mịt thỏa thuận hòa bình cho 1.600 con tàu

Sự tạm dừng mong manh trong hành động quân sự đang nhường chỗ cho sự bất ổn mới khi một quan chức Iran gọi đề xuất hòa bình của Mỹ là “danh sách những mong muốn của người Mỹ”, bác bỏ các tuyên bố về một sự đột phá.

Những thông điệp mâu thuẫn từ Washington và Tehran đang làm chao đảo thị trường năng lượng, với giá dầu giảm hơn 2% sau khi Mỹ tạm dừng các hoạt động hải quân tại eo biển Hormuz, sau đó thu hẹp đà giảm khi Iran phát đi tín hiệu từ chối các điều khoản quan trọng của Mỹ cho một thỏa thuận hòa bình.

Người phát ngôn của Ủy ban An ninh Quốc gia thuộc Quốc hội Iran, Ebrahim Rezaei, cho biết đề xuất của Mỹ “giống một danh sách những mong muốn của người Mỹ hơn là thực tế”, đồng thời cảnh báo rằng Iran sẵn sàng đáp trả nếu Mỹ không đưa ra “những nhượng bộ cần thiết”.

Sự lạc quan ban đầu đã khiến dầu Brent, chuẩn toàn cầu, giảm xuống mức thấp nhất là 102 USD/thùng trước khi hồi phục lên giao dịch quanh mức 108 USD. Sự hồi phục một phần của giá dầu diễn ra khi các thị trường chứng khoán tăng điểm với hy vọng xuống thang, với chỉ số Stoxx 600 của châu Âu tăng hơn 2% và chỉ số KOSPI của Hàn Quốc tăng hơn 6%.

Cuộc giằng co ngoại giao này khiến số phận của 1.600 con tàu và 20.000 thủy thủ bị mắc kẹt tại tuyến đường thủy quan trọng này ở thế treo lơ lửng. Trong khi cựu Tổng thống Trump đe dọa rằng “các cuộc ném bom sẽ bắt đầu” nếu một thỏa thuận không được ký kết, thì việc Iran bác bỏ các điều khoản hiện tại cho thấy sự phong tỏa kéo dài hai tháng tại eo biển Hormuz còn lâu mới kết thúc.

Bàn cờ ngoại giao mở rộng

Thế bế tắc đang lôi kéo các cường quốc toàn cầu khác vào cuộc, với Trung Quốc và Pakistan đóng vai trò then chốt. Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã gặp người đồng cấp Iran, Abbas Araghchi, tại Bắc Kinh, kêu gọi chấm dứt chiến tranh và mở lại eo biển, một huyết mạch quan trọng đối với nhu cầu nhập khẩu năng lượng của chính Trung Quốc. Theo Tân Hoa Xã, ông Vương nhấn mạnh rằng việc “khôi phục hoạt động lưu thông bình thường, an toàn” là mối quan tâm chung của cộng đồng quốc tế.

Trong khi đó, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, người đang đóng vai trò trung gian đàm phán, đã công khai cảm ơn ông Trump vì đã tạm dừng nhiệm vụ hộ tống hải quân, coi đây là một “phản ứng hào hiệp” có thể tạo động lực hướng tới một thỏa thuận lâu dài.

Cuộc chiến của những lời nói

Mặc dù có những vận động ngoại giao, những lời lẽ từ cả Mỹ và Iran vẫn rất sắc bén. Ông Trump đi kèm với những tuyên bố về “tiến bộ lớn” bằng một tối hậu thư mới trên Truth Social, tuyên bố rằng nếu Iran không đồng ý với các điều khoản chưa được xác định, các cuộc tấn công sẽ tiếp tục ở “mức độ và cường độ cao hơn nhiều”.

Điều này diễn ra sau những thông điệp mâu thuẫn từ chính chính quyền của ông, khi Ngoại trưởng Marco Rubio đã tuyên bố cuộc chiến “kết thúc” chỉ một ngày trước đó. Tehran đã đáp trả bằng cách công bố cơ chế mới của riêng mình để giám sát giao thông đường biển, yêu cầu các tàu phải xin giấy phép từ “Cơ quan Quản lý Eo biển Vịnh Ba Tư” trong một khẳng định rõ ràng về chủ quyền đối với các vùng nước đang tranh chấp. Động thái này diễn ra khi giá xăng trung bình của Mỹ chạm mức 4,54 USD/gallon, tăng 53% kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu, mang chi phí kinh tế của cuộc khủng hoảng đến tận tay người tiêu dùng Mỹ.

Bài viết này chỉ mang tính chất thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.