ABD tarım dışı istihdamı 57.000 ile beklentinin yarısında kaldı, işsizlik oranı %4,2'ye geriledi

ABD işgücü piyasası Haziran ayında 57.000 kişilik istihdam artışı kaydetti; bu rakam ekonomistlerin beklediği 113.000'in yaklaşık yarısı seviyesinde gerçekleşti. İşsizlik oranı ise %4,3'ten %4,2'ye beklenmedik bir düşüşle Haziran 2025'ten bu yana en düşük seviyesine indi. Çalışma İstatistikleri Bürosu (BLS) ayrıca Nisan ve Mayıs aylarına ait tarım dışı istihdam verilerini toplam 74.000 kişi aşağı yönlü revize etti — Nisan ayı 179.000'den 148.000'e, Mayıs ayı ise 172.000'den 129.000'e çekilerek, zayıf bir 2025'in ardından işgücü piyasasının momentum kaybettiği izlenimini derinleştirdi.

"İşe alım hızı, hem arz hem de talebi anlatan bir hikaye anlatıyor," dedi ADP Başekonomisti Nela Richardson. "İnsanların iş bulmasının daha uzun sürdüğünü biliyoruz, ancak bazı sektörlerde işgücü arzı kısıtlamalarına dair işaretler de var. Şu an için genel etki, istihdam yaratma hızında bir yavaşlama."

Raporun en dikkat çekici özelliği, iki ana anket bileşeni arasındaki ayrışma. İşveren anketi (kuruluş anketi) olan tarım dışı istihdam, grev kaynaklı çarpıklıklar dışında Ocak 2024'ten bu yana en zayıf aylık artışı gösterdi. İşsizlik oranını belirleyen hanehalkı anketi ise işsizlik oranının üç aydır ilk kez düştüğünü ortaya koydu. Bu tür anketler arası ayrışma tek bir ayda olağandışı değildir — iki anketin farklı örneklem çerçeveleri ve mevsimsel düzeltme faktörleri vardır — ancak yılın ikinci yarısına girilirken genel tabloyu belirsiz bırakmaktadır.

Çelişkili sinyaller, Federal Rezerv politikası için kritik bir dönemeçte gelmeleri nedeniyle önem taşıyor. Merkez bankası, Eylül 2024'teki %5,25-%5,5'lik zirveden 100 baz puanlık indirimin ardından, Mart ayından bu yana gösterge faizini %4,25-%4,5 aralığında sabit tutuyor. Perşembe günkü veri açıklamasından önce, Goldman Sachs Asset Management'ın baz senaryosuna göre, overnight index swap'ler 2026 yılı sonuna kadar yaklaşık 75 baz puanlık ek gevşeme fiyatlıyordu. Bu kadar zayıf bir tarım dışı istihdam rakamı normalde bu güvercin patikayı güçlendirirdi, ancak işsizlikteki düşüş bu okumayı karmaşık hale getiriyor.

Veri revizyonu sorunu

Aşağı yönlü revizyonların boyutu — iki ayda 74.000 — ilk tahminlerin güvenilirliği hakkında soru işaretleri yaratıyor. Nisan ayı istihdamı ilk açıklanan 179.000'den %17 aşağı revize edilirken, Mayıs ayı 172.000'den %25 aşağı çekildi. Son üç ayda ortalama aylık istihdam artışı şu anda yaklaşık 111.000 seviyesinde bulunuyor; bu, ilk çeyrekteki 168.000 ortalamasının altında ve 2023 ile 2024'ün büyük bölümüne damgasını vuran 200.000+ seviyesinin oldukça gerisinde.

111.000'lik üç aylık ortalama, Atlanta Fed'in işsizlik oranını sabit tutmak için gerektiğini tahmin ettiği yaklaşık 100.000'lik başabaş seviyesine yakın. Bu, işgücü piyasasının çökmediğini ancak daha düşük bir vitese geçtiğini gösteriyor — Bloomberg'den Enda Curran'ın Mayıs JOLTS verilerine uyguladığı istikrar anlatısıyla tutarlı. JOLTS verileri, 7,6 milyon olan iş ilanının 7,3 milyonluk konsensüs beklentisinin üzerinde geldiğini göstermişti.

Bunun faiz patikası için anlamı

Tarım dışı istihdamdaki zayıflık, Fed'in 29-30 Temmuz toplantısında bir faiz indirimi yapması yönündeki baskıyı artırıyor; ancak işsizlik oranındaki iyileşme, şahinlere sabır çağrısı yapma alanı tanıyor. Rapordaki ücret verileri kritik önem taşıyacak: Mayıs ayında ortalama saatlik kazanç yıllık bazda %3,4 artışla 37,53 dolara yükselmişti ve 2026'nın her ayı yeni bir zirve kaydetmişti. Haziran ayı ücretleri de bu trendi sürdürdüyse, Fed istihdam zayıflığını talep çöküşünden ziyade arz tarafındaki bir kısıtlama olarak görebilir — bu ayrım, agresif gevşemeye karşı argüman oluşturur.

VIX endeksi Çarşamba günü 16,45'ten kapandı ve son 12 aylık dönemde 36. yüzdelik dilimde yer alarak piyasaların bir sürprize karşı ağırlıklı olarak korunmadığını gösterdi. Yüksek ücretlerle birlikte gelen bir istihdam artışı, Fed'in faiz indirimlerine yönelik söylemini daha az indirim lehine değiştirebilirdi. Gerçekleşen sonuç — daha düşük işsizlik oranıyla birleşen zayıf bir istihdam verisi — ise çapraz varlık ticaretinin çözülmesi günler alacak daha bulanık bir sinyal yaratıyor.

Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve yatırım tavsiyesi niteliği taşımamaktadır.