Một nhà sản xuất phần mềm Trung Quốc đã nhận được đèn xanh hiếm hoi từ cơ quan quản lý để theo đuổi việc niêm yết trên Nasdaq. Đây là một bước phát triển quan trọng đối với các công ty 'chip đỏ' đăng ký kinh doanh tại nước ngoài, cho thấy một kênh hẹp dẫn đến vốn Hoa Kỳ vẫn mở bất chấp ma sát tài chính đang leo thang giữa Washington và Bắc Kinh. Đây là sự chấp thuận đầu tiên thuộc loại này trong vài tháng qua.
"Động thái này là một tín hiệu có tính toán rằng, đối với các công ty phù hợp trong các lĩnh vực không nhạy cảm, cánh cửa vào các sàn giao dịch Hoa Kỳ không hoàn toàn đóng lại," giám đốc điều hành tại một công ty tư vấn thị trường vốn có trụ sở tại Hồng Kông cho biết. "Tuy nhiên, các rào cản về tuân thủ và rủi ro địa chính trị đang cao hơn bao giờ hết."
Sự chấp thuận này hoàn toàn trái ngược với xu hướng phổ biến của các biện pháp trừng phạt. Ngay trong tuần này, Bộ Tài chính Hoa Kỳ đã áp đặt các lệnh trừng phạt đối với gã khổng lồ lọc dầu Trung Quốc Hengli Petrochemical vì giao dịch với Iran, khiến cổ phiếu của công ty mẹ giảm 10%. Điều này tuân theo một mô hình nhắm mục tiêu vào các thực thể Trung Quốc, vốn đã phần lớn đóng băng các công ty đại lục khỏi thị trường vốn Hoa Kỳ.
Vấn đề cốt lõi là khả năng tiếp cận nguồn vốn sâu nhất thế giới của các công ty Trung Quốc, đặc biệt là những công ty trong lĩnh vực công nghệ đang tranh giành nguồn vốn và tài nguyên, như đã thấy trong cuộc đua giành chip AI tiên tiến từ các nhà vô địch trong nước như Huawei. Đối với các nhà đầu tư, sự chấp thuận duy nhất này có thể gợi ý về một sự tan băng tiềm năng, nhưng rủi ro bao trùm từ các lệnh trừng phạt và những trở ngại chính trị vẫn là yếu tố chi phối trong tương lai gần.
Thuật ngữ 'chip đỏ' (red-chip) dùng để chỉ các công ty có trụ sở tại Trung Quốc đại lục nhưng được thành lập ở nước ngoài — thường là ở các khu vực tài phán như Quần đảo Cayman hoặc Quần đảo Virgin thuộc Anh — và niêm yết trên các sàn giao dịch nước ngoài. Cấu trúc này cho phép họ vượt qua một số đánh giá nghiêm ngặt hơn đối với các công ty có trụ sở tại đại lục. Trong nhiều năm, đây là con đường phổ biến đến Phố Wall, nhưng dòng chảy đã chậm lại đáng kể trong bối cảnh sự giám sát chặt chẽ từ cả các cơ quan quản lý của Hoa Kỳ và Trung Quốc.
Bối cảnh của sự chấp thuận này là một mạng lưới phụ thuộc lẫn nhau và cạnh tranh phức tạp. Trong khi các quan chức Hoa Kỳ tìm cách trừng phạt các công ty Trung Quốc cụ thể vì những hành động được coi là trái với lợi ích của Mỹ, chẳng hạn như việc mua dầu của Hengli, họ cũng phải xem xét các rủi ro hệ thống của một sự tách rời tài chính hoàn toàn. Nhu cầu từ các công ty công nghệ Trung Quốc đối với vốn và công nghệ nước ngoài vẫn rất lớn, một yếu tố tiếp tục thúc đẩy các công ty điều hướng con đường đầy gian nan để IPO tại nước ngoài.
Sự chấp thuận mới nhất này có thể đóng vai trò như một trường hợp thử nghiệm cho các công ty 'chip đỏ' đầy triển vọng khác, có khả năng khuyến khích một số ít doanh nghiệp không thuộc sở hữu nhà nước trong các lĩnh vực không trực tiếp nằm trong tầm ngắm địa chính trị. Tuy nhiên, bối cảnh đầu tư rộng lớn hơn vẫn được xác định bởi sự thận trọng. Các lệnh trừng phạt đối với Hengli chứng minh rằng Hoa Kỳ sẵn sàng thực hiện hành động đáng kể, tạo ra hiệu ứng làm nản lòng mà một sự chấp thuận IPO khó có thể đảo ngược hoàn toàn. Thị trường sẽ theo dõi sát sao để xem liệu đây là một cử chỉ nhất thời hay là khởi đầu của một cách tiếp cận đa sắc thái hơn, theo từng trường hợp cụ thể đối với việc niêm yết của các công ty Trung Quốc.
Bài viết này chỉ nhằm mục đích thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.