Bóng ma của tình trạng lạm phát đình trệ kiểu những năm 1970 đang quay trở lại ám ảnh các thị trường Mỹ, khi cú sốc năng lượng dai dẳng và lạm phát ngoan cố tạo ra một thách thức nguy hiểm cho Cục Dự trữ Liên bang.
Nỗi lo về một giai đoạn lạm phát cao kéo dài và tăng trưởng chậm lại đang gia tăng khi việc phong tỏa eo biển Hormuz đang diễn ra đẩy giá dầu thô WTI lên trên 100 USD/thùng. Cuộc khủng hoảng đang thúc đẩy kỳ vọng rằng Chỉ số Giá Tiêu dùng (CPI) tháng 4, công bố vào thứ Ba, sẽ cho thấy lạm phát tăng tốc lên gần 4%, làm phức tạp thêm chính sách tiền tệ đối với tân Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Kevin Warsh.
Tình hình này gợi lại sự tương đồng trực tiếp với cuộc khủng hoảng dầu mỏ năm 1973, khi Chủ tịch khi đó là Arthur Burns lập luận rằng cú sốc này là "ngoại sinh" và rằng "chính sách tiền tệ không cần phải phản ứng quá mức". Tân Chủ tịch Fed Warsh đã áp dụng một khuôn khổ tương tự, gợi ý rằng lợi ích năng suất từ trí tuệ nhân tạo có thể cung cấp một vùng đệm chống lại lạm phát, cho phép ngân hàng trung ương duy trì lập trường tương đối nới lỏng. Lãi suất Quỹ Liên bang hiện đứng ở mức 3.75%.
Thị trường đang định giá sự căng thẳng này, với lợi suất trái phiếu kho bạc 10 năm giữ ở mức gần 4.4% khi các nhà đầu tư yêu cầu bồi thường cao hơn cho việc nắm giữ nợ dài hạn. CPI tháng 4 được dự báo sẽ tăng lên mức hàng năm từ 3.7% đến 3.8%, một bước nhảy vọt đáng kể so với mức 3.3% của tháng 3. Vàng, một công cụ phòng ngừa lạm phát đình trệ truyền thống, đã vượt qua đỉnh cao năm 1980 đã điều chỉnh theo lạm phát để giao dịch gần mức 4,700 USD/ounce.
Sự hội tụ của các sự kiện này đã đẩy Fed vào một "bẫy chính sách" tiềm tàng, nơi họ bị hạn chế cắt giảm lãi suất để hỗ trợ nền kinh tế đang chậm lại do lạm phát cao. Dữ liệu CPI sắp tới sẽ là thử thách lớn đầu tiên trong nhiệm kỳ của Chủ tịch Warsh, với kết quả của nó sẽ ảnh hưởng mạnh mẽ đến các bước đi tiếp theo của Fed và hướng đi của thị trường trong phần còn lại của năm.
Câu chuyện về hai nền kinh tế
Trong khi các con số tiêu đề cho thấy một lĩnh vực doanh nghiệp mạnh mẽ, với các công ty S&P 500 ghi nhận biên lợi nhuận ròng kỷ lục 14.7% trong quý đầu tiên, các lợi nhuận này tập trung rất cao. Một số ít gã khổng lồ công nghệ, bao gồm Google, Amazon, Microsoft và Meta, đang thúc đẩy khả năng sinh lời, được hỗ trợ bởi sự bùng nổ AI. Bốn công ty này có tổng ngân sách chi tiêu vốn là 725 tỷ USD cho năm 2026, tăng 77% so với cùng kỳ năm ngoái.
Tuy nhiên, bên ngoài pháo đài do AI cung cấp này, bức tranh lại khác. Các ngành nhạy cảm trực tiếp với chi phí năng lượng, chẳng hạn như hàng không, hậu cần và bán lẻ, đang đối mặt với áp lực gia tăng lên biên lợi nhuận của họ. Nếu lạm phát vẫn ở mức trên 3.5%, các lĩnh vực này có thể sẽ phải đối mặt với một cú đòn kép gồm chi phí tăng và nhu cầu tiêu dùng giảm khi sức mua của các hộ gia đình bị xói mòn.
Chiến lược của những năm 1970
Trong những năm 1970, giao dịch gây tổn thất nhất là nắm giữ trái phiếu chính phủ dài hạn, vốn chứng kiến giá trị thực bị tàn phá bởi lạm phát. Thị trường trái phiếu ngày nay đang cho thấy những dấu hiệu căng thẳng tương tự, với đường cong lợi suất dốc lên khi lợi suất dài hạn tăng nhanh hơn lợi suất ngắn hạn. Lợi suất trái phiếu kho bạc 30 năm đã thử thách mức 5% trong năm nay, phản ánh mối lo ngại của nhà đầu tư về lạm phát dai dẳng.
Ngược lại, vàng là tài sản có hiệu suất nổi bật trong giai đoạn lạm phát đình trệ trước đó. Mức giá hiện tại gần 4,700 USD/ounce cho thấy các nhà đầu tư đã đang định vị cho một kết quả tương tự. Tuy nhiên, biến số chính cho bước đi tiếp theo của vàng không chỉ là lạm phát, mà là phản ứng của Chủ tịch Warsh đối với nó. Một sự xoay trục sang cách tiếp cận diều hâu hơn, dựa trên dữ liệu có thể thấy lãi suất thực tăng, tạo ra lực cản cho kim loại không sinh lời này. Trong khi đó, con đường phía trước cho giá năng lượng vẫn là một canh bạc địa chính trị, hoàn toàn phụ thuộc vào triển vọng không chắc chắn của một thỏa thuận ngừng bắn.
Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.