Key Takeaways:
TotalEnergies là công ty dầu mỏ lớn duy nhất của phương Tây áp trần giá nhiên liệu bán lẻ, một canh bạc cho rằng giấy phép xã hội tại Pháp đáng giá hơn lợi nhuận hạ nguồn ngắn hạn.
PARIS — TotalEnergies đã áp trần giá xăng ở mức €1,99 một lít trên toàn bộ 3.300 trạm xăng tại Pháp trong suốt thời gian chiến tranh Iran, một động thái đơn phương đặt sự ổn định xã hội lên trên kinh tế thị trường.
"Chúng tôi làm điều đó vì chúng tôi là người Pháp. Chúng tôi khá yêu nước về mặt đó," Giám đốc điều hành Patrick Pouyanné nói với truyền thông Pháp, trước khi cảnh báo rằng việc áp trần sẽ chấm dứt nếu các nhà lập pháp áp thuế gió đối với các nhà máy lọc dầu.
Mức trần này tương đương khoảng 8,50 USD mỗi gallon, cao hơn gấp đôi mức trung bình 4,22 USD của Mỹ, với sự chênh lệch phần lớn phản ánh thuế nhiên liệu của Pháp. Lợi nhuận quý đầu tiên của TotalEnergies tăng vọt 51% lên 5,8 tỷ USD, làm gia tăng áp lực từ các chính trị gia cực tả về việc đánh thuế gió đối với các công ty năng lượng đang hưởng lợi từ giá dầu thô tăng cao.
Việc áp trần khiến TotalEnergies tiêu tốn từ 400 triệu đến 500 triệu euro trong năm 2023, một cái giá mà công ty dường như sẵn sàng trả để tránh các cuộc biểu tình lớn từng làm tê liệt nước Pháp trong phong trào áo vàng. Nhưng các nhà khai thác nhỏ hơn không có hệ thống nhà máy lọc dầu cho biết họ không thể theo kịp mức giá trần và đang chuẩn bị đơn kiện cáo buộc cạnh tranh không lành mạnh.
Một Lời Cam Kết Yêu Nước Kèm Theo Cái Giá
Pouyanné, đôi khi được gọi là chef d'état bis — nguyên thủ quốc gia B — vì vai trò đại diện cho lợi ích của Pháp ở nước ngoài, đã gia hạn việc áp trần từ thời kỳ chiến tranh Ukraine năm 2023 sang cuộc xung đột Trung Đông hiện tại. Công ty đã nâng mức trần từ €1,94 một lít cho tất cả các loại nhiên liệu lên €1,99 cho xăng và €2,25 cho dầu diesel sau khi leo thang căng thẳng tại Iran. Tháng trước, Pouyanné tạm thời hạ mức trần dầu diesel xuống €2,09 trong một số kỳ nghỉ cuối tuần, bao gồm Ngày của Mẹ tại Pháp. "Và cho Ngày của Cha vào cuối tháng Sáu, để chúng tôi không bỏ sót ai," ông nói trong tiếng vỗ tay tại cuộc họp cổ đông của công ty.
Nhân viên người Pháp của TotalEnergies sở hữu 5,5% cổ phiếu, khiến họ trở thành nhà đầu tư lớn thứ hai sau BlackRock, một thực tế giúp điều chỉnh chiến lược định giá bán lẻ của công ty phù hợp với cơ sở cổ đông. Công ty vận hành hàng nghìn trạm xăng bên ngoài nước Pháp nhưng chỉ dành riêng việc áp trần cho người lái xe Pháp.
Đối Thủ Kêu Ca Khi Áp Lực Chính Trị Gia Tăng
Các ông lớn dầu mỏ Mỹ là Exxon Mobil và Chevron phần lớn đã kháng cự áp lực về giá xăng tăng cao, với chính quyền Trump chọn giải pháp tạm thời miễn thuế xăng liên bang thay vì gây sức ép với ngành. Giám đốc điều hành Shell Wael Sawan chỉ trích việc áp trần giá là phản tác dụng, nói rằng nó làm giảm tín hiệu nhu cầu cần thiết để quản lý các gián đoạn nguồn cung. "Nếu bạn không quản lý theo cách đó, bạn sẽ gặp những thách thức đáng kể về lâu dài," Sawan nói.
Các nhà khai thác nhỏ hơn tại Pháp cho rằng hệ thống nhà máy lọc dầu tích hợp của TotalEnergies mang lại lợi thế cạnh tranh không công bằng, cho phép công ty hấp thụ chi phí mà các trạm độc lập không thể. Một nhóm các nhà khai thác đang chuẩn bị đơn khiếu nại lên chính quyền Pháp về hành vi cạnh tranh không lành mạnh, lập luận rằng mức giá trần thấp hơn giá bán buôn thị trường ở nhiều khu vực.
"Người Pháp không thích thấy những người quá giàu, và họ không thích thấy Total kiếm quá nhiều tiền," Jean-Pierre Favennec, một nhà kinh tế học tại Paris, cho biết.
Pouyanné đã vạch ra một ranh giới đỏ rõ ràng: việc áp trần phụ thuộc vào việc không có thuế gió. "Nếu có thuế gió đối với các nhà máy lọc dầu, chúng tôi không thể duy trì mức trần tại các trạm xăng ở Pháp," ông nói. Với các nhà lập pháp cực tả vẫn đang yêu cầu mức thuế như vậy và lợi nhuận của TotalEnergies đạt 5,8 tỷ USD chỉ trong một quý, căng thẳng giữa áp lực chính trị và chiến lược doanh nghiệp còn lâu mới kết thúc.
Bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo và không cấu thành lời khuyên đầu tư.
