Thị trường toàn cầu đang chuẩn bị cho bài phát biểu quốc gia đầu tiên của Tổng thống Trump về cuộc chiến Iran, một bài phát biểu có thể làm hạ nhiệt xung đột hoặc khóa chặt giá dầu ở mức trên 100 USD trong thời gian dài.
Bài phát biểu đầu tiên vào giờ vàng của Tổng thống Donald Trump về cuộc chiến Iran vào tối thứ Tư là một thử thách quan trọng đối với khả năng trấn an các thị trường toàn cầu đang chao đảo khi giá dầu thô Brent giao dịch trên 116 USD/thùng.
"'Tôi đã đến, tôi đã thấy, tôi đã chinh phục'—chúng ta sẽ chinh phục thêm vài tuần nữa—và sau đó có thể là một thỏa thuận ngừng bắn," cựu chiến lược gia trưởng Nhà Trắng Steve Bannon cho biết khi tóm tắt về tông giọng kỳ vọng của bài phát biểu.
Cuộc xung đột hiện đang ở tuần thứ năm đã khiến giá dầu Brent tăng vọt hơn 60% và khiến các nhà phân tích đưa ra cảnh báo về khả năng giá tăng vọt lên tới 200 USD/thùng. Sự bất ổn đã lan rộng khắp các thị trường tài chính, với thị trường chứng khoán biến động theo từng cập nhật từ Trung Đông.
Với việc nền kinh tế Mỹ đang đối mặt với cú sốc lạm phát đình trệ tiềm tàng, bài phát biểu lúc 9 giờ tối EST buộc Trump phải cân bằng giữa việc tuyên bố chiến thắng với cuộc khủng hoảng chưa được giải quyết tại Eo biển Hormuz, điều đang đe dọa kích hoạt một cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu chưa từng thấy kể từ những năm 1970.
Bế tắc tại Hormuz: Trump đối đầu với Tehran
Cốt lõi của sự lo lắng trên thị trường nằm ở Eo biển Hormuz. Chính quyền đã ra tín hiệu muốn kết thúc chiến tranh, nhưng Trump đã đặt điều kiện cho bất kỳ lệnh ngừng bắn nào là việc mở lại tuyến đường thủy này. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã phản pháo, tuyên bố eo biển nằm dưới sự "kiểm soát tuyệt đối" của họ và sẽ không mở cửa cho kẻ thù. Việc phong tỏa đã làm mất đi khoảng 11 triệu thùng dầu mỗi ngày khỏi dòng chảy toàn cầu, theo phân tích của Bloomberg. Tình hình càng trở nên phức tạp hơn bởi phiến quân Houthi do Iran hậu thuẫn, những người hiện đã tham gia cuộc chiến và đe dọa làm gián đoạn các tuyến đường vận chuyển thay thế qua Biển Đỏ, vốn là lối thoát nhỏ cho dầu mỏ của Saudi.
Đồng minh NATO trở thành mục tiêu phẫn nộ của Trump
Đối mặt với cuộc khủng hoảng kéo dài, Trump đã chuyển sự thất vọng của mình sang các đồng minh NATO. Ông đã công khai yêu cầu các quốc gia châu Âu "tự đi mà lấy dầu của mình" và riêng tư phàn nàn rằng các nước như Ý và Vương quốc Anh đã từ chối cho phép lực lượng Mỹ sử dụng các căn cứ quân sự và không phận của họ cho cuộc xung đột. Trong một cuộc phỏng vấn, ông gọi NATO là "con hổ giấy" và nói rằng ông đang "vượt xa việc cân nhắc lại" vai trò trung tâm của Mỹ trong liên minh. Những lời lẽ leo thang chống lại các đối tác lịch sử này làm tăng thêm một lớp rủi ro địa chính trị khác, gây bất an cho các nhà đầu tư dựa vào sự ổn định của liên minh xuyên Đại Tây Dương.
Mặc dù Trump dự kiến sẽ thể hiện sức mạnh và tuyên bố hoàn thành sứ mệnh, nhưng các rủi ro kinh tế tiềm ẩn vẫn rất gay gắt. Bài phát biểu sẽ được xem xét kỹ lưỡng không chỉ vì những lời lẽ của nó mà còn vì bất kỳ bước đi cụ thể nào hướng tới việc mở lại nút thắt năng lượng quan trọng nhất thế giới. Việc không cung cấp được một lộ trình giảm nhiệt rõ ràng có thể buộc nền kinh tế toàn cầu vào một quá trình chuyển đổi năng lượng đau đớn và nhanh chóng khi nguồn cung thắt chặt và giá cả tiếp tục leo thang.
Bài viết này chỉ nhằm mục đích thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.